W bieżącym roku przedstawiciel Izby Bawełny uczestniczył w posiedzeniach Komisji „Przyjazne Państwo” poświęconych kwestii nowelizacji ustawy – Prawo zamówień publicznych.  

Zagadnieniami koniecznych zmian w prawie zamówień publicznych Izba zajmuje się już od dłuższego czasu. Zintensyfikowaliśmy nasze wysiłki w marcu br., kiedy to przygotowano i rozesłano do organów administracji państwowej i instytucji odpowiedzialnych za procedury zamówień pismo wskazujące na gwałtowny, niekontrolowany wzrost  cen  na światowym rynku surowców włókienniczych i wynikającą z tego konieczność renegocjacji cen w kontraktach na objęte zamówieniami publicznymi wyroby tekstylno-odzieżowe.

W czerwcu Izba Bawełny w Gdyni kontynuowała temat – przekazano do wszystkich zainteresowanych instytucji pismo z propozycjami konkretnych zmian w ustawie Prawo zamówień publicznych. Bazując na praktyce i doświadczeniu naszych członków – firm niejednokrotnie biorących udział w przetargach tak polskich jak zagranicznych – Izba zaproponowała wzięcie pod uwagę rozwiązań będących standardem i dobrą praktyką w innych krajach unijnych.    

Po pierwsze – wskazano, na konieczność odejścia od traktowania ceny kontraktu, jako głównego kryterium decyzyjnego. Kwestia ta wymaga tak odpowiednich sformułowań w procedurach przetargowych, jak i formalnego zmiany podejścia ze strony organów kontroli.  Dla tych organów cena pozostaje bowiem kryterium najwygodniejszym do stosowania i nie wymagającym od kontrolującego żadnej wiedzy o przedmiocie przetargu. Jednakże koszty – tak społeczne, jak ekonomiczne – kupowania za najniższą cenę  stały się już poważnym problemem rynkowym.

Po drugie –.korekty wymagają nie tylko same przepisy, ale też praktyka zamówień publicznych, w szczególności zakres specyfikacji przetargowej Parametry przedmiotu zamówienia nie powinny być określane sztywno (co zresztą jest często pierwszym krokiem do niepotrzebnego zawężania kryteriów i skutkuje m.in. brakiem możliwości uwzględniania najnowszych rozwiązań technologicznych).  Takie usztywnianie parametrów może też łatwo narazić na zarzut przygotowania oferty pod konkretnego zleceniobiorcę. Parametry przedmiotu zamówienia winny stanowić kryteria oceny ofert – co zwiększy konkurencyjność i pozwoli na wybór rzeczywiście najlepszej oferty.

Po trzecie  - proponujemy wprowadzenie procedury prekwalifikacji, która  z powodzeniem stosowana jest wobec uczestników przetargów publicznych m.in w Niemczech, czy Wielkiej Brytanii. W postępowaniu prekwalifikacyjnym badana jest przede wszystkim  historia finansowa potencjalnego Zleceniobiorcy, potencjał i bezpieczeństwo finansowe oraz ekonomiczne zdolności do wykonania zadania. Ocenia się również wiedzę techniczną, doświadczenie, posiadane akredytacje, certyfikaty i standardy kontroli jakościowej. Ponadto – oczekując od firmy podania danych dotyczących zasobów i personelu, przewidywanego outsourcingu czy podzlecania produkcji (w tym proponowanych podwykonawców) oraz zdolności do spełniania wymogów dotyczących specyfikacji wyrobu  - preselekcja chroni przed wyborem firm nie mających zdolności wykonania zlecenia. Eliminuje również wiele nieuczciwych firm z krajów trzecich, które– kosztem jakości – konkurują ceną aż po dumping, natomiast nie mają możliwości zapewnienia właściwej jakości i zgodności z normami dla swoich produktów.

Stosowanie procedury prekwalifikacji prowadzi do wyboru 5-6 RZETELNYCH wykonawców. Dopiero na tym etapie wybrane firmy otrzymują szczegółową specyfikacje warunków zamówienia. Tymczasem obecnie w Polsce szczegółowa specyfikacja warunków przetargu jest dostępna dla każdego, kto o nią prosi. W sposób oczywisty  zachęca to nieuczciwe firmy do tworzenia  ofert w sposób ścisły dostosowanych do warunków przetargu, pomimo oczywistych braków  ze strony firmy.

Przykładowo, w sektorze włókienniczym zdarza się, że firma (nie mająca wystarczających własnych mocy przerobowych) oferuje tkaninę „mniej więcej” zgodną z wymaganiami, bądź stosuje zasadę „wymieszania zakupu” (kupuje się przykładowo 20% tkaniny w Europie, z wymaganymi certyfikatami, a resztę importuje z Pakistanu czy Chin. Firmy uzyskujące kontrakty, a nie posiadające własnych mocy przerobowych, bądź operujące przy składaniu ofert zaniżoną ceną -  podzlecają potem szycie części  konfekcji do krajów o niskich kosztach robocizny (Mołdawia, Macedonia, Rumunia), co w sposób oczywisty rzutuje na jakość produktu.

Izba Bawełny w Gdyni  uważa za konieczne wprowadzenie szybkich niezbędnych zmian w dotychczasowej Ustawie o zamówienia publicznych. W pełni zdajemy sobie sprawę z potrzeby przeprowadzenia w przyszłości rewizji całej ustawy. Jednakże, z uwagi na czas potrzebny w celu profesjonalnego przygotowania całkowicie nowego projektu ustawy i wymaganych procedur wdrożeniowych, niezbędne jest aby najbardziej istotne zmiany, a w szczególności  usankcjonowanie możliwości stosowania pozacenowych kryteriów wyboru oferenta zostały wprowadzone w trybie pilnym. Pozwoli to bowiem na szybkie usprawnienie procedur i optymalizację wyboru ofert.

wydrukuj stronę